het onderbewuste / het onderbewustzijn

Een groot deel van de menselijke gedragingen en activiteiten wordt door onbewuste processen aangestuurd.
Alledaagse handelingen en activiteiten (denk aan zelfzorghandelingen als douchen en aankleden, maar ook autorijden) doen we zonder erbij na te denken: ze zijn verworden tot automatismen. Toch vroegen al deze handelingen wel veel bewuste aandacht toen ze werden aangeleerd. Als wat werd aangeleerd automatisme is geworden gaat het in een rap tempo, zonder enige moeite en als vanzelf. Doordat de handelingsstructuur in het onbewuste is opgeslagen, is er geen bewuste bemoeienis meer nodig. Het is procesmatig geworden; eenmaal in gang gezet is het daarna moeilijk te stoppen. Als je bijvoorbeeld eenmaal kunt lezen, doe je dat automatisch bij elk woord waar je blik op valt. Als je kunt lezen is het bijna onmogelijk gericht naar gedrukte tekst te kijken zonder de woorden te (willen) lezen. Nog een voorbeeld hiervan is fietsen. Je hebt er ontzettend bij na moeten denken om het aan te leren, maar als je het eenmaal geleerd hebt, hoef je er nooit meer bij na te denken.

Anders zou het worden als er iets aan het concept van het motorisch handelen veranderd zou worden. Een nieuw toe te passen techniek (naar links sturen om rechtsom te gaan) zou je letterlijk opnieuw moeten leren. Precies zo werkt het ook met gedrag, overtuigingen, allerlei vormen van overlevingsstrategieën en niet te vergeten met de problemen die we hebben door wat ons is aangeleerd of door wat we onszelf hebben aangeleerd. Ooit hebben anderen (ouders, docenten) met succes geprobeerd ons dingen aan te leren, waarna wij dit alles naar ons onderbewuste verplaatsen, zodat het nu vanzelf gaat.De eerste programmering van je onderbewustzijn gebeurt heel vroeg: de meeste input vindt plaats tot ongeveer je 7e levensjaar.
Het lijkt alsof je het grootste deel van je beslissingen (in je volwassen leven) bewust neemt, maar ze worden bepaald door patronen en overtuigingen vanuit je onderbewustzijn, die dus al vanuit de kinderjaren daar opgeslagen zijn. Ook de resultaten in je leven, je gedrag, denkprocessen, maar ook je levensomstandigheden en zogenaamde toevalligheden vinden plaats onder invloed van je onderbewustzijn en overtuigingen die daaruit voortkomen.

Lichamelijke processen als regeling van je bloeddruk, ademhaling, spijsvertering, je temperatuurregeling, je afweer en een groot deel van je motoriek verlopen onbewust. Je hoeft er niet bij na te denken, je lichaam (zenuwstelsel) regelt het uit zichzelf. Juist als je er wel over na gaat denken (als je je er teveel van bewust wordt) kunnen problemen ontstaan. Hierdoor kunnen bijvoorbeeld problemen met de ademhaling ontstaan of een toename van lichamelijke spanningsklachten, terwijl je juist een afname beoogt.

Bij veel (traditionele) therapieën wordt gewerkt met methoden, waarbij je als cliënt reageert vanuit je normale waakbewustzijn. Maar met het bovenstaande in gedachten is dat eigenlijk niet zo vanzelfsprekend. Immers, wanneer je iets zou willen veranderen in gedrag of qua overtuiging, dan zou je bijna net zoveel moeite moeten doen als bij iemand leren schaatsen of fietsen.

Wanneer er in de therapie gebruik gemaakt wordt van een diepe ontspanning (trance) heb je als cliënt direct toegang tot je eigen onderbewuste. Daar waar alle informatie ligt over hoe jij de dingen doet zoals je ze doet. Als je dus dit gedrag of deze overtuigingen direct aan de basis in je onderbewuste kunt veranderen, zal duidelijk zijn dat gedragsverandering niet alleen sneller gaat, maar ook meteen tot automatisme wordt gemaakt.

 

 

behandelmogelijkheden